Op pad met de Fairphone

fairphone

De Fairphone is een telefoon die zo 'eerlijk' mogelijk geproduceerd wordt: zonder materiaal uit conflictgebieden, zonder kinderarbeid, zonder uitbuiting en zo milieuvriendelijk als het maar kan. Ik heb hem voor u getest.

Het project werd gerealiseerd door middel van crowdfunding. Bij crowdfunding wordt het brede publiek ingeschakeld om kapitaal in te zamelen voor het opstarten van een bedrijf of specifiek project.  De Fairphonecampagne startte in mei 2013 en was een enorm succes: uiteindelijk werd maar liefst zeven miljoen euro opgehaald. De eerste afgewerkte Fairphones werden geleverd in december 2013.

Ikzelf was een van de eersten om het project te steunen en wel om de volgende twee redenen:

  • Sympathie voor het concept; er kleeft spijtig genoeg 'bloed' aan de meeste smartphones.
  • Als fervent Apple gebruiker wilde ik best wel eens een Android smartphone uittesten.

Hoe fair is de Fairphone?

Al snel bleek dat het heel erg moeilijk is om een 100% eerlijke smartphone te maken. Dat op zich vind ik een verontrustend gegeven, want dit illustreert nog maar eens dat de markt verre van transparant is. Het is zeker lovenswaardig dat men het überhaupt probeert, maar er is dus duidelijk nog werk aan de winkel. 

De hardware

De Fairphone kost  €325. Voor die prijs kun je een SamSung Galaxy S3 kopen, wat ongetwijfeld een beter toestel is. Dat een eerlijk toestel meer kost, wist ik op voorhand. Waar al dat geld naartoe gaat, kun je tot op de euro nauwkeurig vinden op de website.

fairphone

Het toestel heeft enkele troeven die je niet snel bij andere smartphones terugvindt. Zo ondersteunt de Fairphone twee simkaarten en heeft standaard root access en de onderdelen zijn eenvoudig vervangbaar.

fairphone

Je kunt krachtigere toestellen kopen voor dezelfde prijs, maar al met al is het toestel best snel. De Fairphone is tevens een mooi, niet al te groot (voor mij persoonlijk een voordeel) toestel met een goed scherm.

fairphone

Er zijn wel enkele zaken die mij storen. De camera levert wazige foto's en is ondermaats voor zijn prijsklasse. Verder is de aan/uit knop onvoldoende afgeschermd. Als ik de Fairphone in mijn broekzak steek wordt deze knop meer dan eens onbedoeld ingedrukt. Dit resulteert in het uit- of inschakelen van geluiden, onbedoeld herstarten etc.

De software

Mijn vorige smartphone was een iPhone 4. Ik vind dit meer dan drie jaar later nog altijd een uitstekend toestel. Zoals je eerder kon lezen heb ik ook de Jolla getest. Ik was dus erg benieuwd wat ik van Android zou vinden. 

Androidgebruikers beweren nogal vaak dat hun systeem beter is dan dat van Apple en laten geen gelegenheid onbenut om de voordelen van Android in de verf te zetten. De meest voorkomende argumenten zijn dat de toestellen veel goedkoper zijn en je er veel meer controle over hebt. Na twee maanden Android gebruikt te hebben, kan ik bovenstaande argumenten alvast niet ontkrachten.

Android

Android is een mooi systeem en ik ben er erg snel mee weg. Op korte tijd kan ik alles doen wat ik met de iPhone kon. Maar er is meer. Ik heb opeens toegang tot enorme hoeveelheden gratis software en opties!

Google is uiteraard geen 'vereniging zonder winstoogmerk' en dat zijn de softwareontwikkelaars evenmin. In een mum van tijd verschijnt er constant reclame op mijn scherm. Een hoop apps gedragen zich erg opdringerig, blijven maar geluiden maken en op de voorgrond springen.

Na enige tijd krijg ik het allemaal onder controle. Het overaanbod aan apps heeft ook veel nadelen. Als ik een eenvoudige knop wil om mijn lampje aan te schakelen, kan ik kiezen uit duizenden apps waarvan de meesten echt alles van me willen weten.  Waarom een zaklamp toegang wil tot mijn locatie en contacten? Ik heb geen flauw idee.

Ik mis veel zaken die ik gewoon was op mijn iPhone. Met wat zoekwerk blijkt het een en het ander wel te regelen. Hierbij valt me op dat veel taken en instellingen door aparte applicaties geregeld worden. Je kan letterlijk alles instellen (zelfs de grootte van de klok, de kleur ervan en waar deze moet staan).

De vaste 'back' en 'opties' knoppen onderaan een Android toestel zijn doorgaans erg handig, al doen ze spijtig genoeg in bijna elk programma iets anders. Er is helemaal geen consistentie over de plaatsing van bepaalde opties (zoals delen, instellingen, zoeken,...), zelfs niet in de apps van Android zelf.

fairphone

fairphone

Het lijkt zo te zijn dat elke app zijn eigen interpretatie heeft van de 'opties' knop. Soms heb je deze nodig om te zoeken, in het andere geval om zaken te delen en bij sommige app's staan de instellingen achter de opties knop.

 

Fairphone Software

De Fairphone OS is gebouwd met Android 4.2.2. Android is een open source besturingssysteem en dus gratis beschikbaar. Intussen weten we dat Google een eigen interpretatie heeft van "open source" en liever zaken doet met grote jongens zoals Samsung en HTC. Door enkele restricties mocht de Fairphone dus niet geleverd worden met de meest populaire Google apps zoals Chrome, Youtube en Google maps. Fairphone heeft dat echter mooi opgelost door snelkoppelingen te plaatsen in de installatiesoftware. Dit loopt allemaal erg vlot.

De Fairphone software is best mooi en bevat een aantal opvallende elementen. Zo zijn de 'standaard' apps weggehaald uit het menu onderaan en komen die tevoorschijn als je op de zijkant van het scherm drukt. Dit scheelt behoorlijk wat schermruimte.

fairphone

 

Verder is er ondermeer een 'geniet van de rust' app die alle geluiden van uw telefoon gedurende een instelbare tijd volledig uitschakelt. Het nadeel is dat deze app domweg uitlogt. Indien je twee simkaarten gebruikt, moet je nadien dus drie codes ingeven: die van je telefoon en die van elke simkaart. In dat geval kun je je telefoon dus evengoed gewoon uitschakelen.

 

Bij het ingeven van alle codes is het opletten geblazen, want het scherm om je simkaart te activeren ziet er identiek uit als dat om je telefoon te ontgrendelen. Navraag bij enkele ander Androidgebruikers leerde me dat de meeste Androidversies hier een duidelijker onderscheid maken.

fairphone

Links het scherm om de telefoon te deblokkeren, rechts het scherm om de sim-kaart te deblokkeren. 

Het valt me eerlijk gezegd zwaar om positief te zijn over de Fairphone software. Twee maanden en evenveel updates later bevat deze nog erg veel fouten, waarvan er enkele erg storend zijn.

Als ik telefoneer druk ik meer dan eens met mijn oor onbedoeld op een aantal knoppen waardoor ik het toestel bijvoorbeeld vergrendel en een gesprek niet eenvoudig kan beëindigen. De telefoon loopt vast bij het aanpassen van het volume en zowat elke binnenkomende SMS . Ook de GPS werkt niet of heel erg traag, zelfs na het inschakelen van A-GPS. Bij het plaatsen van twee simkaarten valt de verbinding heel vaak weg. 

De ondersteuning voor twee simkaarten is naar mijn mening ondermaats. Een tweede simkaart biedt voor mij voorlopig dan ook geen meerwaarde. Ik had op zijn minst een functie verwacht waarbij ik de ene sim (bijvoorbeeld die van mijn bedrijf) automatisch zou kunnen aan- en uitschakelen volgens een bepaald schema.

Ik hoop, en ga er ook wel van uit, dat Fairphone de vele problemen zal oplossen.

Conclusie

Het valt me op dat veel interessante opties die in iOS 7 en Jolla zitten, gebaseerd zijn op mooi gemaakte Android apps en instellingen. 

Een telefoon is voor mij een werkinstrument; ik heb liever dat alles al min of meer goed ingesteld staat en ikzelf niet aan de slag moet om het toestel helemaal naar mijn hand te zetten.

Na enkele weken is mijn smartphone een slordige boel geworden. De apps staan letterlijk overal, ik heb mijn klok en een dozijn andere widgets onbedoeld verplaatst of aan- of uitgeschakeld. De grotere vrijheid die Android biedt ten opzichte van iOS, kan me niet altijd bekoren. Bij de meeste applicaties zijn de vele instellingen en opties nutteloos of zelfs storend.

Ook het overaanbod aan apps in de Google Play Store maakt mijn leven niet gemakkelijker. Het lijkt er op dat zowat elke app wordt toegestaan in de Play Store want er zit veel rommel bij en spijtig genoeg ook een kleine portie virussen. Let best een beetje op met wat je allemaal installeert en kijk misschien af en toe eens rond naar wat anderen u aanraden.

We spreken hier over de Fairphone 1.0, de eerste versie van zowel het toestel als de software. De mensen van Fairphone zelf beseffen heel goed dat dit een eerste stap is en dat er nog een lange weg te gaan is. Ik hoop in elk geval van harte dat de softwareproblemen snel opgelost zullen worden. Tot die tijd steek ik mijn simkaart, met een klein beetje pijn in het hart, terug naar mijn Jolla.